Geschiedenis

Nederland herdenkt de Eerste Wereldoorlog

Nederland herdenkt de Eerste Wereldoorlog

Iedereen kent de Tweede Wereldoorlogherdenking van 4 mei. Vrijwel niemand weet echter dat tot 1945 in Nederland ook de Eerste Wereldoorlog werd herdacht. Waarom werd een oorlog waarbij Nederland nooit betrokken was wél herdacht en stopte dat ook weer? Door Harmen ...

Lees verder

De zaak Brutus: James Bond in naoorlogs Duitsland

De zaak Brutus: James Bond in naoorlogs Duitsland

Een zachte novembernacht in 1953. De Oost-Duitse ambtenaar Walther Gramsch vertrekt van Oost- naar West-Berlijn. Het is geen alledaags tafereel: de man verkeert in doodsangst. James Bond-taferelen in het naoorlogse Duitsland? Door Lars Sanders Walther Gramsch (1897-onbekend) werkte als spoorwegambtenaar toen ...

Lees verder

Veranderend landschap

Veranderend landschap

Wie vanuit het buitenland Nederland binnenrijdt, merkt dat meteen. Tweehonderd jaar geleden was dat anders. Van een typische nationale infrastructuur, zoals uniforme (spoor)wegen, was geen sprake. Koning Willem I maakte die Nederlandse eenheid zichtbaar in het landschap met verharde wegen ...

Lees verder

Vrouwen der fabriek, staakt het werk!

Vrouwen der fabriek, staakt het werk!

Ellenlange werkdagen, slechte hygiëne, kinderarbeid en lage lonen. In deze omstandigheden werkten eind 19e eeuw duizenden fabrieksarbeiders in de Maastrichtse glas- en aardewerkindustrie. Geregeld vonden er stakingen plaats. Veel daarvan werden door vrouwen geleid. Door Suzanne Reuvers Wie in de Boschstraat ...

Lees verder

Onbekende stemmen uit de oorlog

Onbekende stemmen uit de oorlog

‘Lieve Kitty,’ schreef Anne Frank (1929-1945) op 29 maart 1944, ‘Gisteravond sprak minister Bolkesteijn aan de Oranje-zender erover dat er na de oorlog een inzameling van dagboeken en brieven van deze oorlog zou worden gehouden. Natuurlijk stormden ze [de andere ...

Lees verder

17e-eeuwse scifi: maanreizen en zonexcursies

17e-eeuwse scifi: maanreizen en zonexcursies

De nieuwe wetenschappelijke inzichten van de 17e eeuw zetten de deur open voor wilde speculaties over buitenaards leven. Het resultaat? Een stroom van publicaties over maanreizen, zonexcursies en de vraag of marsmannetjes God zouden kennen. Door Nienke Smit Zouden de andere ...

Lees verder

Recreëren naast de rijksweg

Recreëren naast de rijksweg

In 1950 telde Nederland ongeveer 139 duizend personenauto’s. In het weekend werden die vaak gebruikt om er met het gezin op uit te gaan. Dat zorgde voor overvolle wegen en de ontwikkeling van een typisch Nederlands fenomeen: het bermtoerisme. Door Herman ...

Lees verder

Het verhaal van Philips in Kamp Vught

Het verhaal van Philips in Kamp Vught

Gevangenen die warm en droog radiobuizen maken voor de oorlogsindustrie. Saboteren? Oogluikend toegestaan. Muziek op de achtergrond, elke dag een warme hap. Alleen in Nederland bestond deze merkwaardige situatie tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het verhaal van NV Philips in Kamp ...

Lees verder

Hitlers vergeten voorganger

Hitlers vergeten voorganger

De nazi’s grijpen in januari 1933 in Duitsland de macht. Het begin van een twaalfjarige dictatuur en uiteindelijk een wereldoorlog. Was de geschiedenis anders gelopen als Hitlers voorganger, de ‘linkse generaal’ Kurt von Schleicher, niet buitenspel was gezet? Door Gerrit Jan ...

Lees verder

Studeren in de jaren 60

Studeren in de jaren 60

Studeren is allang geen zorgeloze bezigheid meer. De hedendaagse student moet sneller afstuderen, een bijbaan in het krappe studieschema passen of meer gaan lenen. Maar was het als student vroeger echt beter? Relaas van een studentenleven begin jaren ’60. Door ...

Lees verder

Dood en verderf in het Scholtenhuis

Dood en verderf in het Scholtenhuis

In 2008 legden opgravingen voor het nieuwe Groninger Forum de fundamenten van een berucht gebouw bloot: het Scholtenhuis. Vele verzetsmensen werden hier tijdens de Tweede Wereldoorlog op wrede wijze verhoord en gemarteld. Door Femke Knoop Het enorme gebouw in eclectische stijl, ...

Lees verder